Kęczanin, który położył fundamenty pod Raków Częstochowa

Gmina Kęty może się pochwalić wieloma wspaniałymi ludźmi, którzy urodzili się na naszych ziemiach i zapisali się na kartach historii. Pierwsze przykłady z brzegu - Święty Jan Kanty, Ambroży Grabowski czy patron naszego muzeum - Aleksander Kłosiński. Istnieją jednak także inne ciekawe życiorysy, które z niewidomych przyczyn znalazły się na marginesie historii i nie przebiły się do tzw. „mainstreamu”.

W ostatnich latach sporo szumu w świecie piłkarskim zrobił Raków Częstochowa - klub piłkarski, który przebojem wbił się na salony polskiej piłki i z miejsca zadomowił się w czołówce najwyższej klasy rozgrywkowej w naszym kraju. „Medaliki” (patrz: *przyp. red) po raz pierwszy w swojej ponad 100-letniej historii awansowały do Ekstraklasy w sezonie 18/19, kiedy to nie pozostawiły konkurencji żadnych szans i zdobyły mistrzostwo 1. ligi. Od tamtego czasu konsekwentnie częstochowski klub buduje swoją markę, zdobywając w międzyczasie mistrzostwo Polski i dzielnie walcząc w rozgrywkach międzynarodowych. 

Mało kto jednak wie, że jeden ze współtwórców klubu urodził się w... Kętach. Jan Antoni Baścik - absolwent Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego, w którym w 1913 r. uzyskał tytuł Doktora Wszech Nauk Lekarskich. Jan miał również swój udział w wojnie polsko-bolszewickiej, kiedy to jako lekarz w stopniu kapitana służył w Wojsku Polskim. Warto dodać, że w trakcie wojny był również Starszym Referentem Departamentu Sanitarnego Ministerstwa Spraw Wojskowych. Później awansował do stopnia Majora. W okolicy roku 1921 związał się z rejonem Częstochowy - Rakowem. To właśnie w tym okresie narodziła się idea stworzenie klubu piłkarskiego. ^[1]

Początek klubu piłkarskiego „Racovia” przypada na marzec 1921 r., kiedy to członkowie Klubu Młodych Polskiej Partii Socjalistycznej ziścili swój plan. Nad klubem patronat objął Komitet Dzielnicy PPS i lokalny oddział Związku Zawodowego Metalowców. Klub jednak nie został zarejestrowany przez Związek Okręgowy Piłki Nożnej w Krakowie i Kielcach. Mimo problemów, sportowi pasjonaci wciąż walczyli o oficjalne rozpoczęcie działalności i jeszcze w tym samym roku powołali pierwszy w historii zarząd Racovii. Prezesem został Jan Łoboda, a wśród kierownictwa zasiadł właśnie Jan Baścik. ^[2]

Tutaj warto się zatrzymać i zadać sobie pytanie, skąd wzięła się tam postać Jana Baścika. Otóż w 1921 r. Kęczanin związany był z Hutą Częstochowską (znajdowała się właśnie w dzielnicy Raków), gdzie - co warto podkreślić - prawdopodobnie pracował jako lekarz. ^[3]

Nie jesteśmy jednak dzisiaj w stanie jednoznacznie stwierdzić, dlaczego to właśnie Jan Baścik zasiadał w pierwszym historycznym zarządzie klubu - pozostaje w tym wypadku jedynie sfera domysłów. 

W latach 1924-25 dr Jan Baścik pełnił funkcję Prezesa Racovii, jednak starania o rejestrację spełzły na niczym, co spowodowało podjęcie uchwały o rozwiązaniu zespołu.^[4]  Dwa lata później, już jako Prezes Honorowy, medyk rodem z Kęt rozpoczął dążenia do reaktywacji klubu. W 1928 r. Jan wyemigrował do Abchazji, gdzie rok później zmarł i został pochowany. ^[5] 

Dzisiaj - 105 lat później - klub z Częstochowy buduje swoją markę na tle Europy. Świetna runda jesienna w rozgrywkach Ligi Konferencji (rozgrywki międzynarodowe) poskutkowała tym, że „Medaliki” na wiosnę zagrają w fazie pucharowej. Rozgrywki ligowe w 2025 r. Raków zakończył na czwartym miejscu, tracąc do lidera zaledwie jeden punkt. Śledząc poczynania ekipy spod ul. Bolesława Limanowskiego, warto mieć z tyłu głowy, że jednym z jej założycieli był Kęczanin. Od razu robi się cieplej na sercu!

Marcel Ligęza / Fot. rakow.com.pl

[1] Baścik, Jan Antoni (1887–1929). Encyklopedia Częstochowy. Dostęp: https://encyklopedia.czestochowa.pl/hasla/bascik-jan-antoni

[2] „90 lat Rakowa!” Portal Kibiców Raków Częstochowa. 
Dostęp: https://www.rakow.com.pl/90-lat-rakowa/

[3] Baścik, Jan Antoni, Encyklopedia Częstochowy, dz. cyt.

[4]  90 lat Rakowa!” Portal Kibiców Raków Częstochowa, dz. cyt. 

[5]  Baścik, Jan Antoni, Encyklopedia Częstochowy, dz. cyt.

* Przyp. red - "Medaliki" to przydomek klubu Raków Częstochowa, który nawiązuje do barw klubu - czerwono-niebieskich, które przypominają kolor medali oraz religijnych przywieszek (medaliki Matki Boskiej) często noszonych w Częstochowie.